الشيخ الصدوق ( مترجم : مسترحمي )

139

علل الشرايع ( فارسي )

نوشتن طلبيد ، چون حاضر نمودند ( خودش يا منشى مخصوص او ) نوشت جزاى بنده اى كه فرمان مولاى خود را نميبرد و دوست ميدارد دشمنان مولاى خود را و دشمنى مينمايد با دوستان مولايش آنست كه او را در درياى قلزم ( رود نيل ) غرق نمايند ، جبرئيل گفت آن را مهر و امضا كن ، فرعون مهر و امضا نمود و بدست جبرئيل داد ، تا روزى كه فرعون و اتباعش غرق ميشدند جبرئيل آن نوشته را بدست او داد و گفت : بگير آنچه را كه خودت در باره خود حكم نموده اى . ( پس علت آنكه فرعون غرق شد حكم خودش بود ) . 2 - حديث كردند ما را . . . از إبراهيم بن محمّد همدانى كه گفت عرض كردم به حضرت رضا عليه السّلام براى چه علتى بود كه خداوند فرعون را غرق فرمود با اينكه ايمان آورد و اقرار بيگانگى خداوند كرد . فرمود : فرعون موقعى ايمان آورد كه يقين بمرگ خود داشت و ايمان و توبه در آن وقت قبول نيست و اين حكم خداى تعالى است در ميان تمام أديان . چنان كه ميفرمايد : * ( فَلَمَّا رَأَوْا بَأْسَنا قالُوا آمَنَّا بِالله وَحْدَه وَكَفَرْنا بِما كُنَّا بِه مُشْرِكِينَ فَلَمْ يَكُ يَنْفَعُهُمْ إِيمانُهُمْ لَمَّا رَأَوْا بَأْسَنا سُنَّتَ الله الَّتِي قَدْ خَلَتْ فِي عِبادِه ) * ، زمانى كه مشاهده نمايند شدّت قهر و عذاب در آن موقع ( از كفر و گناهان و شرك خود پشيمان شوند و ) بگويند ايمان آورديم بخداى يكتا و به آنچه ( و بتها ) كه خدا ميدانستيم دست برداشتيم و به آن كافر شديم ، و ليكن اين گونه ايمان هيچ فايده و منفعتى براى آنها نخواهد داشت ، زيرا آثار مرگ و عذاب را به چشم مىبينند ، سنت نهاده است خداى تعالى قبول نشدن ايمان در وقت معاينه عذاب در ميان بندگان ( و امم گذشته ) و ميفرمايد : * ( يَوْمَ يَأْتِي بَعْضُ آياتِ رَبِّكَ لا يَنْفَعُ نَفْساً إِيمانُها لَمْ تَكُنْ آمَنَتْ مِنْ قَبْلُ أَوْ كَسَبَتْ فِي إِيمانِها خَيْراً ) * ، روزى كه علامت قطعى مرگ و نشانه قهر و عذاب خدا بر هر كس ظاهر شود ديگر ايمان آوردنش فائده نخواهد داشت اگر پيش از آن روز ايمان نياورده باشد . و ايمان فرعون هم بعد از ديدن آثار مرگ بود ، چون هنگام غرق شدن